Range 2

ROYAL HASKONING NIEUWSBRIEF > LENTE 2008

Vestingwerken Blokzijl krijgen facelift

In Blokzijl, op de grens van het oude en het nieuwe land in de kop van Overijssel, vindt een bijzonder project plaats. In dit oude vestingstadje dat tegenwoordig een belangrijke toeristische trekpleister is, wordt (net als Royal Haskoning eerder al in de plaats Steenwijk deed) een deel van de vestingwerken samen met de daarin gelegen schansen historisch verantwoord gereconstrueerd. Daarmee wordt een belangrijk stuk erfgoed in ere hersteld van de ooit zo welvarende handelsstad. Deze zomer wordt het project afgerond.

image

Na de gemeentelijke herindeling van 1 januari 2001 maakte Blokzijl deel uit van de gemeente Steenwijkerland. Steenwijk had juist het jaar daarvoor haar oude stadwallen een grondige opknapbeurt laten geven door Royal Haskoning. De gemeenteraad van Steenwijkerland vatte in 2005 het plan op om ook de verwaarloosde vestingwerken van Blokzijl gedeeltelijk weer in hun oude luister te herstellen. Opnieuw werd een appèl gedaan op de expertise van Royal Haskoning. “Anders dan in Steenwijk, waar de vestingwerken in de stad lagen, waren de vestingwerken van Blokzijl opgenomen in de dijk,” legt projectleider Kees van Bohemen uit. “En dat vormde meteen onze grootste uitdaging. Door de aanleg van de Noordoostpolder ligt Blokzijl niet meer direct aan zee. De dijk waarin de vestingwerken waren opgenomen fungeert echter nog steeds als secondaire waterkerende dijk en heeft een belangrijke functie ter bescherming van het achterland bij een mogelijke dijkdoorbraak. Het waterschap stelde dan ook strenge eisen aan onze reconstructie, omdat een minimale hoogte van de dijk moest worden aangehouden.”

Uitdaging
Royal Haskoning kreeg aanvankelijk de opdracht om onderzoek te verrichten en een ontwerp te maken, maar mocht na goedkeuring van de plannen ook de technische uitvoering doen. Daarbij werd nauw samengewerkt met Het Oversticht, een genootschap dat als expertisecentrum optreedt voor ruimtelijke kwaliteit en ruimtelijk erfgoed. In de loop der eeuwen zijn de vestingwallen opgebouwd met diverse soorten grond, dit kwam de stabiliteit niet ten goede. Tijdens de huidige reconstructie begonnen de steile taluds uit te zakken. Om dit probleem in de toekomst te voorkomen wordt de zode van de grasmat net onder de oppervlakte verstevigd door middel van een onzichtbare kunststof bewapening. Een innovatie die ook in Steenwijk was toegepast. Achter de wallen zal straks ook een twaalftal woningen met zadeldaken worden gebouwd in de oude stijl van Blokzijl.

Compromis
De uiteindelijke reconstructie is een verantwoord compromis geworden, waarin rekening is gehouden met de eisen van de verschillende belanghebbenden, zoals bijvoorbeeld het waterschap. Projectbegeleider openbare werken Jan ter Wal van Steenwijkerland is tevreden met het resultaat: “De oude vestingwallen en de daarin gelegen schansen zijn op een historisch verantwoorde wijze hersteld. Als je nu vanuit de polder Blokzijl inrijdt, zie je niet meer een ‘dijkje met molshopen’ maar een scherpe, stoere vestingdijk met schansen. Er is een heldere scherpe afbakening van het oude en nieuw land ontstaan en Blokzijl heeft een prachtige entree gekregen die aan de buitenzijde de verwachting waarmaakt van wat er aan de binnenzijde te beleven valt. De glorie van de oude wallen is hersteld. En de herkenning van Blokzijl nadrukkelijk verbeterd.”

Contactpersoon: Kees van Bohemen
+31 (0)521 534 616
k.vanbohemen@royalhaskoning.com